Resocjalizacja nieletnich w zakładach poprawczych na przykładzie działalności pedagogicznej Zakładu Poprawczego w Studzieńcu. Studium przypadku

Liczba stron: 185

Nazwa Szkoły Wyższej: Mazowiecka Wyższa Szkoła Humanistyczno-Pedagogiczna

Rodzaj pracy: magisterska

Rok oddania: 2006

Zawartość pracy:

Spis treści

Wstęp 3

Rozdział I Resocjalizacja jako proces zmian w osobowości człowieka. 6
1. Funkcje i zadania resocjalizacji. 6
2. Zasady i metody resocjalizacji. 13
3. Etapy procesu resocjalizacji. 22

Rozdział II Zakłady poprawcze jako instytucje resocjalizacyjne. 30
1. Podstawy prawne. 30
2. Pedagogiczne i organizacyjne aspekty funkcjonowania placówek resocjalizacyjnych w Polsce. 38
3. Jednostki społecznie niedostosowane jako przedmiot oddziaływania resocjalizacyjnego zakładów poprawczych. 47

Rozdział III Metodologia badań własnych. 58
1. Charakterystyka studium indywidualnych przypadków. 58
2. Cel i problemy badawcze. 65
3. Procedura badań własnych. 67
4. Charakterystyka objętych badaniami podopiecznych. 71

Rozdział IV Charakterystyka podopiecznych przebywających w zakładzie w świetle badań własnych. 75
1. Charakterystyka środowiska społecznego podopiecznych. 75
2. Adaptacja społeczna a czas pobytu nieletnich w placówce. 85
3. Psychopedagogiczne aspekty pracy wychowawczej z podopiecznymi placówki. 91

Rozdział V Specyfika procesu resocjalizacji nieletnich z Zakładu Poprawczego w Studzieńcu. 96
1. Cel i zadania działań wychowawczych w realiach zakładowych. 96
2. Formy wychowania resocjalizacyjnego w zakładzie. 111
3. Rezultaty pracy resocjalizacyjnej objętych badaniami nieletnich. 125

Zakończenie 134
Bibliografia 137
Spis tabel 142
Spis aneksów 143

Wstęp

Proces resocjalizacji, który jest świadomym i celowym procesem bezpośredniego oddziaływania na osoby niedostosowane w celu przygotowania ich do pełnienia ról społecznych, stanowi obecnie ważną dziedzinę pracy z nieletnimi. We współczesnym świecie nastąpił znaczny wzrost przestępczości nieletnich. Coraz częściej masmedia informują nas o wstrząsających czynach przestępczych popełnionych przez dzieci i młodzież. Należy zaznaczyć także, że brutalność tych czynów wzrasta z dnia na dzień. Spowodowane jest to wieloma czynnikami ściśle związanymi z życiem rodzinnym, środowiskiem rówieśniczym, niepowodzeniami szkolnymi oraz negatywnym obrazem życia społecznego ukazywanym w różnych środkach przekazu. Pogoń za pieniądzem, wyczerpująca praca zawodowa rodziców mających coraz mniej czasu na wychowywanie dzieci oraz demoralizacja życia rodzinnego powoduje niekontrolowane samowychowywanie się dzieci i młodzieży.
W przypadku niedostosowanej młodzieży istotną rolę w kształtowaniu postaw i zachowań odgrywają obecnie placówki resocjalizacyjne. To one podejmują i realizują zadania wychowawcze w stosunku do młodzieży zdemoralizowanej. Przy bezradności rodziców w wychowaniu nieletnich one odgrywają decydującą rolę w procesie ponownej socjalizacji.

Wybierając problem badawczy mojej pracy kierowałem się potrzebą przedstawienia procesu resocjalizacji nieletnich w zakładach poprawczych oraz zwrócenia uwagi na konieczność podejmowania działań już we wczesnym okresie życia młodzieży. Sam wychowywałem się w środowisku gdzie alkohol, rozboje i czyny przestępcze były codziennością. Wielu moich kolegów ma za sobą pobyt w placówkach resocjalizacyjnych, niektórzy przebywają w nich do dnia dzisiejszego. Dla wielu z nich głównym celem dnia codziennego jest zdobycie pieniędzy na kolejną butelkę alkoholu lub innych używek. Są również tacy, których placówki przygotowały do pełnienia ról społecznych zgodnie z obowiązującymi normami, pozwoliły im wrócić do społeczeństwa i funkcjonować w nim jak poprawni obywatele.
Niniejsza praca stanowi próbę ukazania procesu resocjalizacji nieletnich w zakładach poprawczych na przykładzie działalności pedagogicznej Zakładu Poprawczego w Studzieńcu. Problem ten ukażę w świetle literatury pedagogicznej i własnych badań empirycznych. Interesujące mnie zagadnienia ukazałem w pięciu dopełniających się rozdziałach.

Pierwszy rozdział pracy poświęcony jest ukazaniu teoretycznego aspektu interesującego mnie zagadnienia. Przedstawiam w nim teoretyczne i terminologiczne zagadnienia na temat resocjalizacji. Opisuję jej funkcje i zadania oraz zasady i metody jakimi się posługuje. Ukazuję również poszczególne etapy procesu resocjalizacji.

W drugim rozdziale, na podstawie literatury, ukazuje zakłady poprawcze jako instytucje resocjalizujące. Przedstawiam prawne, pedagogiczne i organizacyjne aspekty funkcjonowania placówek tego typu w Polsce. Opisuję także jednostki społecznie niedostosowane jako przedmiot oddziaływań wychowawczych zakładów poprawczych.

Metodologia badań własnych jest tematem rozdziału trzeciego. Przedstawiam w nim cel i problem badań oraz charakterystykę metody indywidualnych przypadków. Opisuję również sposoby realizacji badań i młodzież objętą badaniami, która stanowi teren badań.

Czwarty rozdział jest rozdziałem empirycznym, w którym ukazuję wyniki moich badań. Przedstawiam w nim charakterystykę podopiecznych przebywających w Zakładzie Poprawczym w Studzieńcu. Opisuję środowisko, z którego pochodzą podopieczni, długość ich pobytu w placówce oraz podatność na wpływy wychowawcze.

Wyniki badań dotyczące działalności wychowawczej badanej placówki są tematem rozdziału piątego. Ukazuję w nim cele i formy podejmowanych oddziaływań wychowawczych. Przedstawiam również na przykładzie badanej grupy skutki działalności resocjalizacyjnej Zakładu Poprawczego w Studzieńcu.

W przeprowadzonych badaniach, których wyniki przedstawię w niniejszej pracy posłużyłem się metodą badawczą jaką jest metoda indywidualnych przypadków. Dzięki niej poznałem przebieg procesu resocjalizacji badanych oraz formy działań i funkcjonowanie zakładu poprawczego o charakterze otwartym. Pozwoliła mi ona uzyskać cenne informacje na temat jednostek przebywających w placówce. Dzięki niej mogłem poznać historię ich życia, osobowość oraz zachowania w różnych sytuacjach. Dostarczyła mi wiadomości na temat sposobu spędzania czasu i zainteresowań badanych. Uważam, że w moich badaniach metoda ta okazała skuteczna i sensowna.

image_pdfimage_print