Fundusze strukturalne i inicjatywy wspólnotowe w polityce regionalnej Unii Europejskiej

Wstęp

Rozdział I Narodziny i rozwój polityki regionalnej Wspólnot Europejskich / Unii Europejskiej
1.Założenia polityki regionalnej Unii Europejskiej
2.Geneza europejskiej polityki regionalnej, powołanie do życia funduszy strukturalnych
3.Reforma funduszy strukturalnych, pierwszy pakiet Delorsa
4.Drugi pakiet Delorsa
5.Dalsza reforma funduszy strukturalnych – Agenda 2000

Rozdział II Charakterystyka funduszy strukturalnych
1.Europejski Fundusz Społeczny
2.Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego
3.Europejski Fundusz Orientacji i Gwarancji Rolnej
4.Finansowy Instrument Wspierania Rybołówstwa

Rozdział III Inicjatywy Wspólnotowe
1.Geneza i rozwój Inicjatyw Wspólnotowych
2.INTERREG III
3.EQUAL
4.LEADER+
5.URBAN

Rozdział IV Fundusze strukturalne w Polsce
1.Absorpcja funduszy strukturalnych w Polsce
2.Program Operacyjny Kapitał Ludzki
3.Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka
4.Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko

WSTĘP

Celem niniejszej pracy jest możliwie wszechstronne i kompleksowe przedstawienie genezy i ewolucji europejskiej polityki regionalnej oraz jej instrumentów, to znaczy funduszy strukturalnych i Inicjatyw Wspólnoty. Wybór tematu mojej pracy nie był przypadkowy, wynikał z rangi polityki regionalnej, która jest jedną z najważniejszych polityk Unii Europejskiej i bez której nie możliwy jest jej dalszy zrównoważony rozwój. Należy jednak rozpocząć od wyjaśnienia pojęcia polityki regionalnej.

Polityka regionalna to celowa i świadoma działalność organów władzy publicznej, która zmierza do rozwoju regionalnego poprzez optymalne wykorzystanie zasobów regionów dla trwałego wzrostu gospodarczego i podnoszenia ich konkurencyjności . Podstawową przyczyną prowadzenia przez Unię Europejską polityki regionalnej jest duże zróżnicowania stopnia rozwoju społecznego i gospodarczego poszczególnych krajów członkowskich oraz istnienie jeszcze większych dysproporcji rozwojowych pomiędzy ich regionami. Najlepszym tego przykładem jest zróżnicowanie w produkcie krajowym brutto, przypadającym na jednego mieszkańca.

W najbogatszych regionach Unii wskaźnik ten jest kilkakrotnie wyższy niż w regionach najmniej rozwiniętych. Przyczyn takiego stanu rzeczy jest wiele, może to być peryferyjne położenie, niekorzystne warunki klimatyczne czy niski poziom zaludnienia. W wielu przypadkach są to czynniki o charakterze strukturalnym, które uniemożliwiają stabilny i harmonijny rozwój całej Unii Europejskiej. Aby zapobiec pogłębianiu się różnic i doprowadzić do stabilnego rozwoju, Wspólnoty podejmują działania zmierzające do poprawy sytuacji społecznej i gospodarczej w najuboższych regionach. Działalność ta realizowana jest przede wszystkim przez przedstawione w mojej pracy instrumenty finansowe, mowa tu o funduszach strukturalnych i Inicjatywach Wspólnoty.

Geneza europejskiej polityki regionalnej sięga końca lat pięćdziesiątych XX wieku. Już w chwili utworzenia Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej jej głównym celem był zrównoważony i harmonijny rozwój poszczególnych regionów. Jednakże działania zmierzające do osiągnięcia tego celu były słabo rozwinięte, dopiero w połowie lat siedemdziesiątych, po utworzeniu Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego sytuacja diametralnie się zmieniła. Kolejnym krokiem z punktu widzenia ewolucji europejskiej polityki regionalnej, było przyjęcie przez Wspólnotę Jednolitego Aktu Europejskiego. Następną cezurę w rozwoju polityki regionalnej Unii Europejskiej stanowią lata dziewięćdziesiąte ubiegłego wieku, kiedy to przyjęto Traktat z Maastricht, a później dokument o nazwie Agenda 2000.

Niniejsza praca została ułożona według kryteriów chronologiczno-problemowych. W pierwszym rozdziale zwrócono uwagę na założenia, genezę i ewolucję polityki regionalnej Wspólnot Europejskich. Opisano w nim główne założenia europejskiej polityki regionalnej, przyczyny jej powstania oraz jej kolejne reformy.

Drugi rozdział dotyczy charakterystyki poszczególnych funduszy strukturalnych. Zawarto w nim szczegółowy opis Europejskiego Funduszu Społecznego, Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej oraz Finansowego Instrumentu Wspierania Rybołówstwa.

W trzecim rozdziale opisano zasady funkcjonowania Inicjatyw Wspólnoty, ich genezę i rozwój. Skupiając uwagę na następujących Inicjatywach: EQUAL, INTERREG III, LEADER+ i URBAN.
Czwarty, ostatni rozdział dotyczy funkcjonowania funduszy strukturalnych w Polsce oraz programów operacyjnych realizowanych w latach 2007-2013.

Pisząc niniejszą pracę korzystałem z wielu pozycji dotyczących problematyki rozwoju regionalnego Unii Europejskiej. Na największą uwagę zasługują publikacje pióra Ireny Pietrzyk, Jacka Szlachty i Konstantego Wojtaszczyk. Bazę źródłową uzupełniają informacje zaczerpnięte z Internetu oraz akty prawne. Były one szczególnie przydatne przy pisaniu rozdziału drugiego i trzeciego. Wiele informacji dostarczyły autorowi strony internetowe przygotowane przez Ministerstwo Rozwoju Regionalnego.

Liczba stron 107
Nazwa Szkoły Wyższej
Rodzaj pracy magisterska
Rok oddania 2009
image_pdfimage_print